(Tham luận tại Hội nghị tổng kết công tác Đảng năm 2025 của Đảng bộ trường THPT Nguyễn Khuyến)
Trong bối cảnh ngành giáo dục đang đẩy mạnh thực hiện chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Nghị quyết 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo;
Đứng trước yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của chi bộ trong việc tổ chức thực hiện chuyển đổi số trong dạy học ngày càng có ý nghĩa quan trọng, mang tính quyết định đến chất lượng giáo dục nhà trường.
Chi bộ 2 gồm 2 tổ chuyên môn với các tổ bộ môn Ngữ văn, Tiếng Anh, Kinh tế – Pháp luật xác định: chuyển đổi số là xu thế tất yếu, đó không chỉ là giải pháp then chốt nhằm nâng cao chất lượng dạy học, đặc biệt trong điều kiện nhà trường không tổ chức dạy học thêm và chất lượng đầu vào của học sinh còn thấp mà còn thực hiện một trong những mục tiêu quan trọng của giáo dục đó là phát triển năng lực số cho học sinh.
I. Vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của chi bộ trong chuyển đổi số dạy học
Trước hết, chi bộ giữ vai trò định hướng tư tưởng, thống nhất nhận thức cho cán bộ, đảng viên, giáo viên về vị trí, ý nghĩa của chuyển đổi số trong dạy học. Chi bộ đã đưa nội dung chuyển đổi số vào sinh hoạt định kỳ, sinh hoạt chuyên đề; quán triệt tinh thần mỗi đảng viên, giáo viên phải là lực lượng nòng cốt, tiên phong trong ứng dụng công nghệ thông tin và đổi mới phương pháp dạy học.
Bên cạnh đó, chi bộ thực hiện tốt vai trò lãnh đạo, chỉ đạo gắn công tác Đảng với nhiệm vụ chuyên môn, đưa các chỉ tiêu, nhiệm vụ về chuyển đổi số vào nghị quyết chi bộ và kế hoạch năm học của tổ chuyên môn; thường xuyên kiểm tra, giám sát, đánh giá hiệu quả thực hiện, kịp thời điều chỉnh, tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai.
Bí thư chi bộ và tập thể ban chỉ ủy phải là người tiên phong, gương mẫu trong nhận thức và hành động về chuyển đổi số. Chủ động tự học, tự bồi dưỡng kỹ năng số; sử dụng thành thạo các nền tảng quản lý, điều hành, sinh hoạt chi bộ trực tuyến; ứng dụng công nghệ thông tin trong chỉ đạo chuyên môn, quản lý hồ sơ đảng viên, công tác tuyên truyền, kiểm tra, giám sát. Thực hiện chỉ đạo của Đảng ủy cấp trên, kịp thời triển khai và ứng dụng hiệu quả phần mềm sổ tay Đảng viên trong công tác quản lý cũng như hỗ trợ tổ chức sinh hoạt chi bộ.
Đưa chuyển đổi số trong hoạt động giáo dục trở thành tiêu chí trong đánh giá xếp loại Đảng viên. Tổ chức biểu dương cá nhân đảng viên và tổ nhóm chuyên môn có những thành tích đột phá trong công tác chuyển đổi số trong dạy học.
II. Các giải pháp trọng tâm trong lãnh đạo, chỉ đạo chuyển đổi số dạy học
1. Lãnh đạo xây dựng và sử dụng hiệu quả bài giảng điện tử
Chi bộ chỉ đạo các tổ chuyên môn tập trung xây dựng bài giảng điện tử chất lượng, phù hợp với đặc thù từng môn học:
Môn Ngữ văn: phát triển bài giảng điện tử theo hướng trực quan, sinh động; tích hợp hình ảnh, video, sơ đồ tư duy, học liệu số giúp học sinh dễ tiếp cận tác phẩm, hình thành năng lực đọc hiểu, viết và cảm thụ văn học.
Môn Tiếng Anh: tăng cường sử dụng bài giảng điện tử gắn với kỹ năng nghe – nói; khai thác hiệu quả các nguồn học liệu số, video, audio chuẩn ngữ âm nhằm nâng cao năng lực giao tiếp cho học sinh.
Môn Kinh tế – Pháp luật: xây dựng bài giảng điện tử gắn với tình huống thực tiễn, video thời sự, mô phỏng pháp luật – kinh tế, giúp học sinh dễ hiểu, dễ vận dụng kiến thức vào đời sống.
Chi bộ khuyến khích giáo viên, đặc biệt là đảng viên, chia sẻ kho bài giảng số, học liệu dùng chung, góp phần nâng cao chất lượng dạy học toàn tổ, toàn trường.
2. Chỉ đạo ứng dụng các phần mềm, công cụ dạy học hiện đại
Chi bộ lãnh đạo việc sử dụng linh hoạt, hiệu quả các phần mềm dạy học và kiểm tra đánh giá như: phần mềm trình chiếu tương tác, phần mềm thiết kế bài giảng, phần mềm tạo câu hỏi trắc nghiệm, hệ thống quản lý học tập trực tuyến…
Việc ứng dụng công nghệ giúp giáo viên:
- Cá thể hóa hoạt động học tập;
- Tăng cường tương tác thầy – trò;
- Đổi mới kiểm tra, đánh giá theo hướng phát triển năng lực học sinh.
Đặc biệt, chi bộ xác định bồi dưỡng năng lực số cho giáo viên là nhiệm vụ thường xuyên; khuyến khích tự học, tự bồi dưỡng, hỗ trợ giáo viên lớn tuổi, giáo viên còn hạn chế về công nghệ để cùng tiến bộ.
3. Giải pháp đột phá: sử dụng nền tảng App ôn luyện cho học sinh
Trong điều kiện không tổ chức dạy học thêm trong nhà trường, chi bộ đã lãnh đạo, chỉ đạo các tổ bộ môn nghiên cứu, triển khai các nền tảng App ôn luyện nhằm hỗ trợ học sinh tự học, ôn tập ngoài giờ lên lớp. App ôn luyện được sử dụng giúp giao bài tập phù hợp với từng đối tượng học sinh; tự chấm bài, phản hồi kết quả kịp thời; theo dõi tiến độ học tập, phát hiện lỗ hổng kiến thức để có biện pháp hỗ trợ.
Đối với học sinh có chất lượng đầu vào còn thấp, việc học tập qua App giúp các em được luyện tập thường xuyên, củng cố kiến thức nền tảng, hình thành thói quen tự học, từng bước nâng cao kết quả học tập.
Chi bộ chỉ đạo giáo viên không coi App ôn luyện là thay thế vai trò của người thầy, mà là công cụ hỗ trợ hiệu quả, góp phần kéo gần khoảng cách trình độ giữa các nhóm học sinh, đảm bảo công bằng trong tiếp cận tri thức.
III. Một số kết quả bước đầu và bài học kinh nghiệm
Qua quá trình triển khai, nhận thức của giáo viên về chuyển đổi số đã có chuyển biến tích cực; chất lượng bài giảng được nâng cao; học sinh hứng thú hơn với việc học, chủ động ôn luyện ngoài giờ học chính khóa.
Từ thực tiễn, chi bộ rút ra một số bài học:
- Phải đặt vai trò lãnh đạo của chi bộ làm trung tâm;
- Phát huy vai trò nêu gương của đảng viên;
- Chuyển đổi số phải gắn với điều kiện thực tế của nhà trường và đối tượng học sinh;
- Lấy hiệu quả học tập của học sinh làm thước đo cuối cùng.
Phát huy vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của chi bộ trong chuyển đổi số dạy học là nhiệm vụ vừa mang tính chiến lược, vừa mang tính lâu dài. Trong thời gian tới, chi bộ các tổ bộ môn Ngữ văn, Tiếng Anh, Kinh tế – Pháp luật sẽ tiếp tục đổi mới, sáng tạo, quyết tâm thực hiện hiệu quả chuyển đổi số, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục trong giai đoạn hiện nay.